Wydanie nr 26 z dnia 3.07. 2020 r.

Nocki i podkowce już wróciły

Poznaj zwierza nietoperza

Na strychu Szkoły Podstawowej nr 1 w Brennej znowu zrobiło się tłoczno. To za sprawą nietoperzy, które powróciły po zimowej hibernacji w jaskiniach w masywie Stołowej, Trzech Kopców, Grabowej i Malinowej. 

Ekspertyza chiropterologiczna, wykonana na zlecenie gminy, dowiodła, że poddasze szkoły zamieszkują podkowiec mały i nocek duży, czyli dwa gatunki nietoperzy podlegające ścisłej ochronie. Od wiosny do jesieni kolonia ta liczy około 300 osobników. W czerwcu rozpoczął się okres godowy i wkrótce będzie można zobaczyć również młode nietoperze, dzięki kamerom zainstalowanym pod dachem szkoły.

Obserwatorium składa się z dwóch części. Nietoperze można oglądać bezpośrednio na strychu przez weneckie lustro. Obserwator znajduje się za przeszkleniem wygłuszającym dźwięki i za ekranem nieprzepuszczającym światła. Przez głośniki słychać odgłosy wydawane przez te nietuzinkowe ssaki. Na parterze placówki jest natomiast sala multimedialna z monitorami, na których transmitowany jest obraz rejestrowany przez kamery umieszczone na strychu, natomiast z głośników płynie dźwięk rejestrowany przez mikrofony. Obserwowanie nietoperzy możliwe jest w okresie ich bytowania na strychu, czyli od maja do października. W tym sezonie są ograniczenia spowodowane zagrożeniem koronawirusowym.

Na 2020 rok zaplanowane zostały kolejne atrakcje i wydarzenia związane z nietoperzami. Przykładem jest Międzynarodowa Noc Nietoperzy i towarzyszące jej warsztaty. Projekt nosi nazwę „Poznaj Zwierza Nietoperza – mieszkańca gminy Brenna” i ma dofinansowanie z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. W programie spotkań są prelekcje przybliżające uczestnikom niezwykły świat nietoperzy, a do tego można podglądać i podsłuchiwać te ssaki przy pomocy detektorów ultradźwiękowych.
Plan warsztatów jest następujący: kościół pw. Wszystkich Świętych w Górkach Wielkich (3 lipca, 20.30 i 31 lipca, 20.00); Centrum Kultury i Sztuki „Dwór Kossaków” w Górkach Wielkich (17 lipca, 19.45 i 7 sierpnia, 19.50); Obserwatorium Nietoperzy w Szkole Podstawowej nr 1 w Brennej (14 sierpnia, 20.30). Można też wziąć udział w wyprawach do tajemniczego świata jaskiń, w dniach 10 i 24 lipca oraz 5 i 21 sierpnia. Zbiórka zawsze o 9.00 przed budynkiem podstawówki w Brennej (ulica Górecka 224). Zapisy pod numerem telefonu: 33/8586971. Na finał odbędzie się Międzynarodowa Noc Nietoperzy, 29 sierpnia o 19.00, w Centrum Kultury i Sztuki „Dwór Kossaków”.
Nietoperze są pożytecznymi stworzeniami dla ludzi. Zjadają bowiem ogromne ilości komarów. I fakt, że zamieszkują nie tylko na strychu breńskiej podstawówki, ale także pod wieżą zabytkowego kościoła oraz w spichlerzu przy dworze Kossaków w Górkach Wielkich, jak również na strychach starych domów i pod mostami, czyni gminę Brenna wolną od komarów. To niewątpliwy atut dla turystów i komfort dla mieszkańców. (mark)


Ułatwienia dla beneficjentów

W walce o „Czyste Powietrze”

Teraz już nawet bez wychodzenia z domu można starać się o dofinansowanie z programu „Czyste Powietrze”. Zgodnie z zapowiedziami, 10 czerwca uruchomiona została internetowa ścieżka składania wniosków.

Wystarczy wejść na www.gov.pl/web/gov/skorzystaj-z-programu-czyste-powietrze, wypełnić wniosek, dołączyć do niego wymagane załączniki i podpisać go, korzystając z podpisu zaufanego lub kwalifikowanego potwierdzającego tożsamość wnioskodawcy. Dla tych, którzy nie mają profilu zaufanego, nadal funkcjonuje dotychczasowa ścieżka. Przy tej opcji należy zalogować się na Portalu Beneficjenta, dostępnym na stronie internetowej właściwego wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Następnie trzeba wypełnić wniosek, który po wydrukowaniu i podpisaniu, wraz z załącznikami, należy dostarczyć w wersji papierowej do wojewódzkiego funduszu lub gminy.

Dla osób starających się o dofinansowanie termomodernizacji domu jednorodzinnego z programu „Czyste Powietrze”, uruchomione zostało także nowe przydatne narzędzie – kalkulator do wyliczenia grubości ocieplenia budynków. Pomoc dla beneficjentów rządowego programu na zlecenie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przygotowali eksperci Krajowej Agencji Poszanowania Energii. Kalkulator pomaga wyliczyć grubość izolacji termicznej domu przy ociepleniu wybranych przegród budowlanych – m.in. ścian, stropodachu czy podłóg – oddzielających pomieszczenia ogrzewane od nieogrzewanych. Parametry zostały dobrane tak, aby użytkownik mógł wybrać odpowiedni rodzaj i grubość materiału izolacyjnego, mając pewność, że po przeprowadzeniu termomodernizacji wybranych przegród będą one spełniać obowiązujące i przyszłe wymagania techniczne, które wejdą w życie od 31 grudnia, zgodnie z rozporządzenia ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Nowe narzędzie jest intuicyjne i łatwe w obsłudze. Można z niego skorzystać na stronie czystepowietrze.gov.pl, w zakładce „Warto wiedzieć”. (kredo)


Fundusz wspiera, a…

Strumień tworzy program

Blisko 7 tys. zł pozyskała gmina Strumień na opracowanie „Programu Ochrony Środowiska na lata 2021-2024”. Finansowego wsparcia udzielił Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.
„Program Ochrony Środowiska dla Gminy Strumień na lata 2021-2024” to narzędzie prowadzenia polityki ochrony środowiska w gminie, które jest wypełnieniem obowiązków ustawowych, jakie nakłada na samorząd ustawa Prawo ochrony środowiska. – W programie zawarte zostaną kierunki działań, które przyczynią się do właściwego, zgodnego z zasadą zrównoważonego rozwoju, gospodarowania zasobami przyrodniczymi. Dokument strategiczny pozwoli na bieżąco kontrolować stan środowiska oraz planować na tej podstawie działania służące jego ochronie – mówi burmistrz Strumienia, Anna Grygierek.

Strumień pozyskał środki na opracowanie programu. Anna Grygierek podpisała już umowę z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach na dofinansowanie. Przyznana dotacja stanowi niemal 80 proc. kosztów opracowania dokumentów. WFOŚiGW przekazał gminie 6860 zł. Strumień z kolei dopłaci 1750 zł. (klk)


Na pomoc hodowcom

Dzięki pieniądzom z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach kupiła urządzenia do ochrony zwierząt gospodarskich przed drapieżnikami. Trafiły one do hodowców z powiatów cieszyńskiego i żywieckiego.

Właściciele stad owiec otrzymali osiem zestawów ogrodzeń elektrycznych, tak zwanych pastuchów, a pszczelarze dwa te same urządzenia, które mają uchronić pasieki przed niedźwiedziami. Ponadto bacowie wyposażeni zostali w dziesięć zestawów do odstraszania drapieżników, złożonych z pistoletów sygnałowo-hukowych do wystrzeliwania nabojów hukowych i rac. W Beskidy trafiło również dziesięć kompletów fladr – jaskrawoczerwonych pasków tkaniny syntetycznej, przyszytych do sznura lub taśmy nośnej, rozwieszanych w koszarach, w których gromadzi się owce na noc w trakcie tradycyjnego wypasu na halach.

Pomoc otrzymali w pierwszej kolejności właściciele hodowli o dużym pogłowiu zwierząt oraz tych, w których w ubiegłym roku wystąpiły szkody spowodowane przez duże ssaki drapieżne. Z danych Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Katowicach wynika, że w południowej części województwa śląskiego, na terenie Beskidu Małego, Żywieckiego i Śląskiego, występuje około 30 wilków, 20 rysi i 5 niedźwiedzi brunatnych. Od początku roku doszło do trzech ataków wilków i jednej szkody wyrządzonej przez niedźwiedzia. W roku 2019 takich ataków łącznie było 31 – 27 dokonały wilki, trzech niedźwiedzie, a jednego ryś. (kredo)

Wydanie nr 25 z dnia 26.06.2020 r.

Ile Cieszyn kosztują… gołębie?

Latający problem

Mają tylu fanów co i przeciwników. Jedni je karmią, inni fotografują, a kolejni denerwują się ich widokiem, nazywając je… latającymi szczurami. Gołębie, o których mowa, wpisały się na stałe w krajobraz Cieszyna. Można je spotkać zwłaszcza w śródmieściu, ale także na osiedlach mieszkaniowych oraz w innych częściach nadolziańskiego grodu. Ostatnio problemem zainteresowała się cieszyńska radna, Joanna Wowrzeczka.


Goleszowska Fabryka Cementu

I runęły wielkie kominy…

W ubiegłym roku minęło 120 lat od uruchomienia fabryki cementu w Goleszowie. W tym roku mija natomiast 25 lat od wyburzenia kominów. Z krajobrazu wsi zniknęły one w 1995 roku. Początki cementowni sięgają 1899 roku, kiedy to z inicjatywy Eryka Gascha zaczęto w Goleszowie produkować wapno. Za jego też namową w Wiedniu zawiązała się spółka akcyjna, która wykupiła od niego kamieniołomy i piece, a nieużytki i mokradła od miejscowych gospodarzy…

 

 


Zmiana u sterów w Istebnej

GOK z nową dyrektorką

Od 1 lipca Gminny Ośrodek Kultury, Promocji, Informacji Turystycznej i Biblioteka Publiczna w Istebnej będzie mieć nowego dyrektora. Elżbietę Legierską-Niewiadomską, która przez 28 lat stała na czele instytucji, zastąpi Łucja Dusek-Francuz. Kim jest nowa twarz kultury w Trójwsi?


Góralka i młody hrabia

Na samym skraju Koniakowa znajduje się wzgórze Koczy Zamek (847 m n.p.m.). Turyści, którzy odkryją to miejsce, są zachwyceni przepiękną panoramą górską. Przy bardzo dobrej pogodzie można nawet zobaczyć szczyty Tatr. Nazwa wzgórza nie brzmi swojsko. Stanowi pamiątkę po dawnym właścicielu, którym był węgierski hrabia Kotschy. Opuścił on podobno rodzinne strony, kiedy pokłócił się z ojcem, który próbował namówić go do ożenku z bogatą, ale nie grzeszącą urodą szlachcianką…

 

 


Czuje mocniej, widzi więcej, słyszy bardziej

Zazwyczaj mechanizm wygląda podobnie. Rodzic, przedszkolanka lub osoba z bardzo bliskiej rodziny zauważa, że z dzieckiem dzieje się coś niepokojącego. Że nie zachowuje się jak jego rówieśnicy. Rodzice zaczynają szukać odpowiedzi, zaglądają na fora internetowe, dopytują znajomych. W końcu trafiają do specjalisty, gdzie pada diagnoza: autyzm.


To było kino!

Nie znajdziemy o nim zbyt wielu informacji w książkach. Niewielu zauważy tabliczkę nad drzwiami. Próżno szukać o nim wzmianek na stronach przewodników. Czasem tylko, w trakcie przechadzki ulicą Przykopa, spacerowicze podnoszą głowę i zastanawiają się, co mogło się kiedyś mieścić w tym imponującym, ale bardzo zaniedbanym budynku.

 

 


Jaki semestr, taki koniec roku…

Po świadectwo w maseczce

To koniec roku, jakiego jeszcze nie było, ale wpisujący się w obraz rzeczywistości, w jakiej żyjemy w ostatnim czasie. 26 czerwca uczniowie pojawią się w szkołach w maseczkach lub przyłbicach, by odebrać świadectwa. Nie będzie tradycyjnych apeli, uroczystych pożegnań, a zamiast tego – ostrożność i dystans, sprawdzanie temperatury i dezynfekcja rąk…

 

E-wydanie